рд╕ीрдзे рдоुрдЦ्рдп рд╕ाрдордЧ्рд░ी рдкрд░ рдЬाрдПं

UPTET EVS Top 100 Questions 2026 | рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди рдХे рд░ाрдордмाрдг PYQ - SK SACHIN CLASSES

рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рд╢िрдХ्рд╖рдХ рднрд░्рддी (UPTET 2026 рдФрд░ Super TET) рдоें рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) рдПрдХ рдРрд╕ा рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рднूрдЧोрд▓, рд╡िрдЬ्рдЮाрди, рд╕ंрд╡िрдзाрди рдФрд░ рдпूрдкी рд╕्рдкेрд╢рд▓ рд╕рдм рдХुрдЫ рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ोрддा рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рдЗрд╕рдоें 30/30 рдХा рд╕्рдХोрд░ рдХрд░рдиा рдЪाрд╣рддे рд╣ैं, рддो рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рди (PYQ) рдФрд░ рд╕ंрднाрд╡िрдд рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕ рдмрд╣ुрдд рдЬрд░ूрд░ी рд╣ै। рдЖрдЬ рд╣рдо рдЖрдкрдХे рд▓िрдП UPTET EVS рдХे рдЯॉрдк 100 рд░ाрдордмाрдг рдк्рд░рд╢्рди рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рд╣ैं। рд╣рд░ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рдиीрдЪे рджी рдЧрдИ 'рд╡्рдпाрдЦ्рдпा' рдФрд░ 'рдЬाрджुрдИ рдЯ्рд░िрдХ्рд╕' рдХो рдЬрд░ूрд░ рдиोрдЯ рдХрд░ें, рдХ्рдпोंрдХि рдЕрд╕рд▓ी рд╕рд╡ाрд▓ рд╡рд╣ीं рд╕े рдмрдирддे рд╣ैं। рдЪрд▓िрдП рд╢ुрд░ू рдХрд░рддे рд╣ैं! ЁЯСЗ

​ЁЯФе CTET 2025-26: рдпрд╣ 30 рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा 'Master Quiz' рд╣рд▓ рдХрд░ рд▓िрдпा, рддो рд╕рдордЭो рдкेрдбाрдЧोрдЬी рдкाрд░! (With Secret Exam Tips)

 

1. рднूрдоिрдХा: рдХ्рдпा рдЖрдк рднी 'рддुрдХ्рдХा' рдоाрд░рдиे рдХे рднрд░ोрд╕े рд╣ैं?

рдирдорд╕्рдХाрд░ рдоेрд░े рднाрд╡ी рд╢िрдХ्рд╖рдХों! рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै рдЖрдкрдХा SK SACHIN CLASSES рдкрд░।

​рджोрд╕्рддों, CTET рдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдиреЫрджीрдХ рд╣ै। рдзрдб़рдХрдиें рддेрдЬ рд╣ो рд░рд╣ी рд╣ोंрдЧी?

рдорди рдоें рд╕рд╡ाрд▓ рдЖ рд░рд╣े рд╣ोंрдЧे— "рддैрдпाрд░ी рддो рдмрд╣ुрдд рдХी рд╣ै, рдкрд░ рдХ्рдпा рд╡рд╣ рдХाрдлी рд╣ै?"

"рдХрд╣ीं рдПрдЧ्рдЬाрдо рд╣ॉрд▓ рдоें рдк्рд░рд╢्рди рджेрдЦрдХрд░ рджिрдоाрдЧ рд╕ुрди्рди рддो рдирд╣ीं рд╣ो рдЬाрдПрдЧा?"

​рд╕рдЪ рдХрд╣ूँ? рдпрд╣ рдбрд░ рд▓ाрдЬिрдоी рд╣ै।

рд▓ेрдХिрди рдпрд╣ рдбрд░ рддрдм рддрдХ рд╣ी рд░рд╣рддा рд╣ै рдЬрдм рддрдХ рд╣рдоाрд░े 'рдХांрд╕ेрдк्рдЯ' (Concepts) рдХ्рд▓िрдпрд░ рдирд╣ीं рд╣ोрддे।

​рдЖрдЬ рдХрд▓ рдпूрдЯ्рдпूрдм рдФрд░ рдХिрддाрдмों рдоें рдПрдХ рдЯ्рд░ेंрдб рдЪрд▓ рдЧрдпा рд╣ै— "рддुрдХ्рдХा рдоाрд░ो рдФрд░ рдкाрд╕ рд╣ो рдЬाрдУ।"

рдпрдХीрди рдоाрдиिрдП, рдЕрдЧрд░ рддुрдХ्рдХा рдоाрд░рдХрд░ рдХोрдИ рдЯीрдЪрд░ рдмрди рднी рдЧрдпा, рддो рд╡рд╣ рдХ्рд▓ाрд╕ рдоें рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдХ्рдпा рдкреЭाрдПрдЧा? рдФрд░ рдЕрдм рддो CBSE рднी рд╕рдордЭрджाрд░ рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै। рдЕрдм рдк्рд░рд╢्рди рдРрд╕े рдЖрддे рд╣ैं рдХि рдЪाрд░ рдоें рд╕े рджो рдСрдк्рд╢рди рд╕рд╣ी рд▓рдЧрддे рд╣ैं, рдФрд░ рд╣рдо рд╡рд╣ीं рдлंрд╕ рдЬाрддे рд╣ैं।

​рдЗрд╕рд▓िрдП, рдЖрдЬ рдоैं рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рдХोрдИ 'рдЬाрджू рдХी рдкुрдб़िрдпा' рдирд╣ीं рд▓ाрдпा рд╣ूँ।

рдоैं рд▓ाрдпा рд╣ूँ— 30 рд╕рдмрд╕े рдмेрд╣рддрд░ीрди рдФрд░ рдХрдаिрди рдк्рд░рд╢्рди (Master Quiz)

рдпे рдк्рд░рд╢्рди рдоैंрдиे рдЦुрдж рдЫांрдЯрдХрд░ рдиिрдХाрд▓े рд╣ैं। рдпे рд╡ो рд╕рд╡ाрд▓ рд╣ैं рдЬो рдЖрдкрдХी рд░рдЯрдиे рдХी рдЖрджрдд рдХो рддोреЬेंрдЧे рдФрд░ рдЖрдкрдХो рд╕ोрдЪрдиे рдкрд░ рдордЬрдмूрд░ рдХрд░ेंрдЧे।

​рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдиे рдИрдоाрдирджाрд░ी рд╕े рдЗрди 30 рдк्рд░рд╢्рдиों рдоें рд╕े 25+ рд╕рд╣ी рдХрд░ рджिрдП, рддो рдоैं рджाрд╡े рдХे рд╕ाрде рдХрд╣ рд╕рдХрддा рд╣ूँ рдХि рджुрдиिрдпा рдХी рдХोрдИ рддाрдХрдд рдЖрдкрдХो CTET рдкाрд╕ рдХрд░рдиे рд╕े рдирд╣ीं рд░ोрдХ рд╕рдХрддी।

​рдФрд░ рд╣ाँ, рдм्рд▓ॉрдЧ рдХे рдЕंрдд рдоें рдоैंрдиे "Exam Tips" рдХा рдПрдХ рдЦрдЬाрдиा (Secret Sauce) рджिрдпा рд╣ै। рдЙрд╕े рдкреЭे рдмिрдиा рдордд рдЬाрдиा, рд╡рд░рдиा рдкрдЫрддाрдиा рдкреЬ рд╕рдХрддा рд╣ै! ЁЯШЙ




рдЦंрдб 1: рдЗрд╕ рдХ्рд╡िрдЬ рдоें рдЦाрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै? (Why This Quiz?)

​рдЖрдк рд╕ोрдЪ рд░рд╣े рд╣ोंрдЧे, "рд╕рд░, рдЗंрдЯрд░рдиेрдЯ рдкрд░ рддो рд╣рдЬाрд░ों рдХ्рд╡िрдЬ рд╣ैं, рдЗрд╕рдоें рдирдпा рдХ्рдпा рд╣ै?"

​рдЗрд╕рдоें рдирдпा рд╣ै— 'рдн्рд░рдо' (Confusion)।

рдЬी рд╣ाँ!

рдЕрдХ्рд╕рд░ рд╣рдо рдЖрд╕ाрди рд╕рд╡ाрд▓ рд╣рд▓ рдХрд░рдХे рдЦुрд╢ рд╣ो рдЬाрддे рд╣ैं।

"рдк्рдпाрдЬे рдХрд╣ाँ рдХे рдеे?" - рд╕्рд╡िрдЯ्рдЬ़рд░рд▓ैंрдб। (рд╡ाрд╣! рдоुрдЭे рддो рд╕рдм рдЖрддा рд╣ै)।

рд▓ेрдХिрди рдПрдЧ्рдЬाрдо рдоें рд╕рд╡ाрд▓ рдЖрддा рд╣ै— "рдПрдХ рдмрдЪ्рдЪा рдк्рд░рддीрдХाрдд्рдордХ рдЦेрд▓ рдЦेрд▓ рд░рд╣ा рд╣ै рдкрд░ рджूрд╕рд░ों рдХा рдирдЬ़рд░िрдпा рдирд╣ीं рд╕рдордЭрддा, рд╡рд╣ рдХिрд╕ рдЕрд╡рд╕्рдеा рдоें рд╣ै?"

рдЕрдм рдпрд╣ाँ рд░рдЯ्рдЯा рдХाрдо рдирд╣ीं рдЖрдПрдЧा।

​рдЗрд╕ Master Quiz рдХी рддीрди рдЦाрд╕िрдпрддें рд╣ैं:

  1. рдХोрдИ рдкैрдЯрд░्рди рдирд╣ीं: рдЗрд╕рдоें рдРрд╕ा рдирд╣ीं рд╣ै рдХि рд╕ाрд░े рдЙрдд्рддрд░ 'B' рдпा 'C' рд╣ोंрдЧे। рдЖрдкрдХो рд╣рд░ рдк्рд░рд╢्рди рдкреЭрдиा рдкреЬेрдЧा।
  2. рдХрдаिрди рднाрд╖ा: рдк्рд░рд╢्рдиों рдХी рднाрд╖ा рдЬाрдирдмूрдЭрдХрд░ рдеोреЬी рдШुрдоाрд╡рджाрд░ рд░рдЦी рдЧрдИ рд╣ै, рдЬैрд╕ी рдЕрд╕рд▓ी рдкेрдкрд░ рдоें рдЖрддी рд╣ै।
  3. рдоिрдХ्рд╕ рдорд╕ाрд▓ा: рдЗрд╕рдоें рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ (CDP), рд╣िंрджी рдкेрдбाрдЧोрдЬी, NCF 2005 рдФрд░ рдирдИ рд╢िрдХ्рд╖ा рдиीрддि (NEP 2020) рд╕рдмрдХा рдиिрдЪोреЬ рд╣ै।




рдЦंрдб 2: рдХ्рд╡िрдЬ рд╣рд▓ рдХрд░рдиे рд╕े рдкрд╣рд▓े 'рдЬрд░ूрд░ी рдмाрддें' (Must Read Concepts)

​рдХ्рд╡िрдЬ рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рд╕े рдкрд╣рд▓े, рдЖрдЗрдП 5 рдоिрдирдЯ рдоें рдЙрди рдоुрдЦ्рдп рд╕िрдж्рдзांрддों рдХो рд░िрд╡ाрдЗрдЬ़ рдХрд░ рд▓ें рдЬिрди рдкрд░ рдпрд╣ рдХ्рд╡िрдЬ рдЖрдзाрд░िрдд рд╣ै। рдЗрд╕े рдкреЭ рд▓ेंрдЧे рддो рд╕्рдХोрд░ рдЕрдЪ्рдЫा рдЖрдПрдЧा!

1. рдЬीрди рдкिрдпाрдЬे рдХा 'рдЪрдХ्рд░рд╡्рдпूрд╣'

​рдкिрдпाрдЬे рд╕े 2-3 рд╕рд╡ाрд▓ рдкрдХ्рдХे рд╣ैं। рдпाрдж рд░рдЦें:

  • рд╕्рдХीрдоा (Schema): рдЬ्рдЮाрди рдХी рдЬेрдм। (рджिрдоाрдЧ рдоें рдЬाрдирдХाрд░ी рдХा рдлोрд▓्рдбрд░)।
  • рдЖрдд्рдорд╕ाрдд्рдХрд░рдг (Assimilation): рдкुрд░ाрдиे рдлोрд▓्рдбрд░ рдоें рдирдИ рдлाрдЗрд▓ рдбाрд▓рдиा। (рдХुрдд्рддे рдХो рджेрдЦрдХрд░ рдмिрд▓्рд▓ी рдХрд╣рдиा)।
  • рд╕рдоाрдпोрдЬрди (Accommodation): рдкुрд░ाрдиा рдлोрд▓्рдбрд░ рдмрджрд▓рдиा рдпा рдирдпा рдмрдиाрдиा। (рд╕рдордЭрдиा рдХि рдмिрд▓्рд▓ी рдЕрд▓рдЧ рд╣ै рдФрд░ рдХुрдд्рддा рдЕрд▓рдЧ)।
  • рдЕрд╡рд╕्рдеाрдПं:
    • 0-2 рд╡рд░्рд╖: рд╡рд╕्рддु рд╕्рдеाрдпिрдд्рд╡ (рдЪीреЫ рдЫुрдк рдЧрдИ рдкрд░ рдЧाрдпрдм рдирд╣ीं рд╣ुрдИ)।
    • 2-7 рд╡рд░्рд╖: рдоैं рд╣ी рд╕рдм рд╣ूँ (Ego-centric)। рдк्рд░рддीрдХाрдд्рдордХ рдЦेрд▓ (рдбॉрдХ्рдЯрд░-рдбॉрдХ्рдЯрд░)।
    • 7-11 рд╡рд░्рд╖: рддрд░्рдХ рд╢ुрд░ू, рдкрд░ рд╕िрд░्рдл рд╕ाрдордиे рд░рдЦी рдЪीрдЬों рдкрд░ (Murt/Concrete)।
    • 11+ рд╡рд░्рд╖: рдЕрдоूрд░्рдд рдЪिंрддрди (рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд╕ोрдЪ)।

2. рд╡ाрдЗрдЧोрдд्рд╕्рдХी рдХा 'рд╕рд╣рдпोрдЧ'

​рдЬрд╣ाँ рднी рдЖрдкрдХो 'рд╕рдоाрдЬ', 'рд╕ंрд╕्рдХृрддि', 'рд╕рд╣рдпोрдЧ' рдпा 'рднाрд╖ा' рджिрдЦे, рд╕рдордЭ рдЬाрдЗрдпे рд╡ाрдЗрдЧोрдд्рд╕्рдХी рдЪाрдЪा рдпाрдж рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं।

  • ZPD: рдмрдЪ्рдЪा рдХ्рдпा рдЦुрдж рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै рдФрд░ рдХ्рдпा рдорджрдж рд╕े рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै—рдЗрд╕рдХे рдмीрдЪ рдХा рдЕंрддрд░।
  • рдкाреЬ (Scaffolding): рдЗрд╢ाрд░ा рджेрдиा, рдорджрдж рдХрд░рдиा (рдЙрдд्рддрд░ рдмрддाрдиा рдирд╣ीं!)।
  • рднाрд╖ा: рд╡ाрдЗрдЧोрдд्рд╕्рдХी рдХे рд▓िрдП рднाрд╖ा рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд╣рдеिрдпाрд░ рд╣ै (Tool) рд╕ीрдЦрдиे рдХा।

3. рдХोрд╣рд▓рдмрд░्рдЧ рдХी 'рдиैрддिрдХрддा'

  • рдЫोрдЯा рдмрдЪ्рдЪा (Pre-conventional): рджंрдб рд╕े рдмрдЪрдиे рдХे рд▓िрдП рдпा рдЪॉрдХрд▓ेрдЯ рдХे рд▓िрдП рдЖрдЬ्рдЮा рдоाрдирддा рд╣ै।
  • рдмреЬा рдмрдЪ्рдЪा (Conventional): "рд▓ोрдЧ рдХ्рдпा рдХрд╣ेंрдЧे?" рдпा "рдЕрдЪ्рдЫा рд▓реЬрдХा" рдмрдирдиे рдХे рд▓िрдП рдХाрдо рдХрд░рддा рд╣ै।

4. рд╕рдоाрд╡ेрд╢ी рд╢िрдХ्рд╖ा (Inclusive Education)

​рдЗрд╕рдХा рдПрдХ рд╣ी рдоंрдд्рд░ рд╣ै— "рд╕िрд╕्рдЯрдо рдмрджрд▓ो, рдмрдЪ्рдЪा рдирд╣ीं।"

рдЕрдЧрд░ рдмрдЪ्рдЪा рдлेрд▓ рд╣ुрдЖ, рддो рдмрдЪ्рдЪा рдЧрдзा рдирд╣ीं рд╣ै, рд╕्рдХूрд▓ рдХा рддрд░ीрдХा рдЧрд▓рдд рд╣ै।

рд╣рдоें рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪे (рдЪाрд╣े рд╡рд╣ рджेрдЦ рди рд╕рдХे, рд╕ुрди рди рд╕рдХे) рдХो рд╕ाрдоाрди्рдп рдХрдХ्рд╖ा рдоें рд╣ी рдкреЭाрдиा рд╣ै, рдмрд╕ рдкреЭाрдиे рдХा рддрд░ीрдХा рдмрджрд▓рдиा рд╣ै (рд╡िрднेрджिрдд рдЕрдиुрджेрд╢рди)।

5. NEP 2020 рдФрд░ NCF 2005

​рдпे рджोрдиों рджрд╕्рддाрд╡ेрдЬ рдХрд╣рддे рд╣ैं:

  • ​рд░рдЯрдиा рдкाрдк рд╣ै।
  • ​рдмрд╕्рддे рдХा рдмोрдЭ рдХрдо рдХрд░ो।
  • ​рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХो рд▓рдЪीрд▓ा рдмрдиाрдУ।
  • ​рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЕрдкрдиी рдмाрдд рдХрд╣рдиे рджो (рдЪाрд╣े рдоाрддृрднाрд╖ा рдоें рд╣ी рдХ्рдпों рди рд╣ो)।




рдЦंрдб 3: рдЕрдм рдмाрд░ी рд╣ै рдЦुрдж рдХो рдкрд░рдЦрдиे рдХी! (The Challenge)

​рдХ्рдпा рдЖрдк рддैрдпाрд░ рд╣ैं?

рдЧрд╣рд░ी рд╕ांрд╕ рд▓ीрдЬिрдпे।

рдиीрдЪे рджिрдП рдЧрдП рдХ्рд╡िрдЬ рдХो рд╣рд▓ рдХीрдЬिрдпे। рдФрд░ рд╣ाँ, рдЬрд▓्рджрдмाрдЬी рдордд рдХрд░рдиा। рдк्рд░рд╢्рди рдХो рджो рдмाрд░ рдкреЭрдиा।

​ЁЯСЗ Start Your Top 30 Master Quiz Now ЁЯСЗ

CTET Top 30 Master Quiz

CTET Top 30 Master Quiz (Hard Level)

рдХ्рдпा рдЖрдк 30 рдоें рд╕े 25 рд▓ा рд╕рдХрддे рд╣ैं?







рдЦंрдб 4: CTET рдкाрд╕ рдХрд░рдиे рдХे 'рдЬाрджुрдИ рдЯिрдк्рд╕' (Secret Exam Strategy)

​рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдиे рдХ्рд╡िрдЬ рд╣рд▓ рдХрд░ рд▓िрдпा рд╣ै (рдпा рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╣ैं), рддो рдЕрдм рдоैं рдЖрдкрдХो рд╡ो рд░рдгрдиीрддि (Strategy) рдмрддाрдиे рдЬा рд░рд╣ा рд╣ूँ рдЬो рдЖрдкрдХो 90 рдиंрдмрд░ рд╕े 120+ рдиंрдмрд░ рддрдХ рд▓े рдЬाрдПрдЧी।

​рдЗрд╕े рдоैंрдиे рдиाрдо рджिрдпा рд╣ै— "SK Sachin рдХा рдкंрдЪ-рд╕ूрдд्рд░"

рд╕ूрдд्рд░ 1: рдЯैрдЧ рд╡рд░्рдб्рд╕ рдХा рдЦेрд▓ (Positive vs Negative)

​CTET рдоें рд╕рдордп рдХрдо рд╣ोрддा рд╣ै। рдк्рд░рд╢्рди рдкреЭрддे рд╣ी рдЖрдкрдХी рдирдЬрд░ें 'рдмाрдЬ' рдХी рддрд░рд╣ рдЗрди рд╢рдм्рджों рдХो рдвूंрдврдиी рдЪाрд╣िрдП।

​✅ рд╕рдХाрд░ाрдд्рдордХ рд╢рдм्рдж (Positive Words) - рдпे рдЙрдд्рддрд░ рдЕрдХ्рд╕рд░ рд╕рд╣ी рд╣ोрддे рд╣ैं:

  • рдЕрд╡рд╕рд░ (Opportunity): рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдоौрдХा рджेрдиा।
  • рд╡िрд╡िрдзрддा (Diversity): рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рддрд░рд╣ рдХे рдмрдЪ्рдЪे рдПрдХ рд╕ाрде рд╣ोрдиा (рдпрд╣ рд╕ंрд╕ाрдзрди рд╣ै)।
  • рд╕рдХ्рд░िрдп (Active): рдмрдЪ्рдЪा рдЦुрдж рдХुрдЫ рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ो (Learning by doing)।
  • рдк्рд░ोрдд्рд╕ाрд╣рди (Encourage): рдмрдЪ्рдЪे рдХी рддाрд░ीрдл рдХрд░рдиा।
  • рд╕ंрджрд░्рдн (Context): рдЕрд╕рд▓ी рджुрдиिрдпा рд╕े рдЬोреЬрдХрд░ рдкреЭाрдиा।
  • рдд्рд░ुрдЯिрдпाँ (Errors): рдЧрд▓рддिрдпां рд╕ीрдЦрдиे рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ैं (рдЗрди्рд╣ें рдмुрд░ा рдордд рдоाрдиो)।
  • рд▓рдЪीрд▓ाрдкрди (Flexibility): рдиिрдпрдо рдХрдаोрд░ рдирд╣ीं рд╣ोрдиे рдЪाрд╣िрдП।

​❌ рдирдХाрд░ाрдд्рдордХ рд╢рдм्рдж (Negative Words) - рдпे рдЙрдд्рддрд░ рдЕрдХ्рд╕рд░ рдЧрд▓рдд рд╣ोрддे рд╣ैं:

  • рдХेрд╡рд▓ / рдоाрдд्рд░ / рд╣ी (Only): "рдХेрд╡рд▓ рдпрд╣ी рд╕рд╣ी рд╣ै" - рдпрд╣ 99% рдЧрд▓рдд рд╣ोрддा рд╣ै।
  • рд░рдЯрдиा / рдХंрдард╕्рде рдХрд░рдиा (Rote Memorization): рд╢िрдХ्рд╖ा рдХा рджुрд╢्рдорди।
  • рджंрдб / рд╕рдЬा / рднрдп: рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдбрд░ाрдиा рдордиा рд╣ै।
  • рдоाрдирдХीрдХृрдд (Standardized): рд╕рдмрдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдЬैрд╕ा рдкेрдкрд░ рдпा рддрд░ीрдХा (рдЧрд▓рдд рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рд╣рд░ рдмрдЪ्рдЪा рдЕрд▓рдЧ рд╣ै)।
  • рддुрд▓рдиा рдХрд░рдиा (Comparison): "рд╢рд░्рдоा рдЬी рдХे рдмेрдЯे рдХो рджेрдЦो"—рдпрд╣ рдХрднी рдирд╣ीं рдХрд░рдиा।
  • рдкृрдердХ्рдХрд░рдг (Segregation): рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдмैрдаाрдиा (рдЧрд▓рдд)।

рд╕ूрдд्рд░ 2: рдПрд▓िрдоिрдиेрд╢рди рдоेрдердб (Elimination Method)

​рдЬрдм рдЖрдкрдХो рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рди рдкрддा рд╣ो, рддो рд╕рд╣ी рдХो рдордд рдвूँрдвो, рдЧрд▓рдд рдХो рдмाрд╣рд░ рдиिрдХाрд▓ो।

рдЙрджाрд╣рд░рдг:

рдк्рд░рд╢्рди: "рдПрдХ рд╢िрдХ्рд╖рдХ рдХो рдХ्рдпा рдХрд░рдиा рдЪाрд╣िрдП?"

(A) рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдЪुрдк рдХрд░ाрдиा рдЪाрд╣िрдП। (рдЧрд▓рдд - рдЪुрдк рд░рд╣рдиा рдиिрд╖्рдХ्рд░िрдпрддा рд╣ै)

(B) рдХेрд╡рд▓ рд╣ोрд╢िрдпाрд░ рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдкреЭाрдиा рдЪाрд╣िрдП। (рдЧрд▓рдд - 'рдХेрд╡рд▓' рд╢рдм्рдж рдЖ рдЧрдпा)

(C) рдкाрда्рдпрдкुрд╕्рддрдХ рдХो рд╣ी рд╕рдм рдХुрдЫ рдоाрдирдиा рдЪाрд╣िрдП। (рдЧрд▓рдд - 'рд╣ी' рд╢рдм्рдж рдЖ рдЧрдпा)

(D) рдмрдЪ्рдЪों рдХे рдЕрдиुрднрд╡ों рдХो рдЬोреЬрдиा рдЪाрд╣िрдП। (рд╕рд╣ी - рдХ्рдпोंрдХि рдмाрдХी рддीрди рдЧрд▓рдд рд╣ैं)

​рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рд╕े рдЖрдк рд╕рдмрд╕े рдХрдаिрди рдк्рд░рд╢्рди рднी рд╣рд▓ рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рд╕ूрдд्рд░ 3: рдмрдЪ्рдЪा рднрдЧрд╡ाрди рд╣ै (Child is King)

​рдпрд╣ рд╕ुрдирдиे рдоें рдЕрдЬीрдм рд▓рдЧ рд╕рдХрддा рд╣ै, рд▓ेрдХिрди CTET рдкाрд╕ рдХрд░рдиे рдХा рдпрд╣ी рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд░ाрдЬ рд╣ै।

рдкेрдбाрдЧोрдЬी рдХे рдХिрд╕ी рднी рдк्рд░рд╢्рди рдоें, рдЯीрдЪрд░ рдХी рд╕ुрд╡िрдзा рдордд рджेрдЦो, рдмрдЪ्рдЪे рдХी рднрд▓ाрдИ рджेрдЦो।

  • ​рдХ्рд▓ाрд╕ рдоें рд╢ोрд░ рд╣ो рд░рд╣ा рд╣ै? -> рдпрд╣ рдЕрдиुрд╢ाрд╕рдирд╣ीрдирддा рдирд╣ीं, рдпрд╣ рд╕ीрдЦрдиे рдХी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд╣ै।
  • ​рдмрдЪ्рдЪा рдмрдХрд╡ाрд╕ рд╕рд╡ाрд▓ рдкूрдЫ рд░рд╣ा рд╣ै? -> рдпрд╣ рдЬिрдЬ्рдЮाрд╕ा рд╣ै।
  • ​рдмрдЪ्рдЪा рд╕्рдХूрд▓ рдирд╣ीं рдЖрдиा рдЪाрд╣рддा? -> рд╕्рдХूрд▓ рдоें рдХрдоी рд╣ै, рдмрдЪ्рдЪे рдоें рдирд╣ीं।

​рдЬिрд╕ рдСрдк्рд╢рди рдоें рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЖрд╡ाрдЬ़ рдЙрдаाрдиे, рд╕рд╡ाрд▓ рдкूрдЫрдиे рдФрд░ рд╣ाрде-рдкांрд╡ рд╣िрд▓ाрдиे (Activity) рдХी рдЖреЫाрджी рдоिрд▓ рд░рд╣ी рд╣ो, рд╡рд╣ी рдСрдк्рд╢рди рд╕рд╣ी рд╣ै। рдЬрд╣ाँ рдЯीрдЪрд░ рдбंрдбा рд▓ेрдХрд░ рдЦреЬा рд╣ो, рд╡рд╣ рдСрдк्рд╢рди рдЧрд▓рдд рд╣ै।

рд╕ूрдд्рд░ 4: рд╕рдмрд╕े рдмреЬा рд╡िрдХрд▓्рдк (The Longest Option Trick)

​рдпрд╣ рдПрдХ 'рдЬुрдЧाреЬ' рд╣ै, рд▓ेрдХिрди 90% рдХाрдо рдХрд░рддा рд╣ै।

рдкेрдбाрдЧोрдЬी рдоें рдЕрдХ्рд╕рд░ рдЬो рд╡िрдХрд▓्рдк рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмा рд▓िрдЦा рд╣ोрддा рд╣ै, рд╡рд╣ рд╕рд╣ी рд╣ोрддा рд╣ै।

рдХ्рдпों?

рдХ्рдпोंрдХि рд╕рд╣ी рдмाрдд рдХो рд╕рдордЭाрдиे рдХे рд▓िрдП рдЬ्рдпाрджा рд╢рдм्рджों рдХी рдЬрд░ूрд░рдд рдкреЬрддी рд╣ै। рдПрдЧ्рдЬाрдоिрдирд░ рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХो рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े рд▓िрдЦрддा рд╣ै рддाрдХि рдХोрдИ рдХрди्рдл्рдпूрдЬрди рди рд░рд╣े।

рд╢рд░्рдд: рдкрд╣рд▓े рдк्рд░рд╢्рди рдХो рд╕рдордЭें, рдЕрдЧрд░ рдХुрдЫ рд╕рдордЭ рди рдЖрдП, рддрднी рдЗрд╕ рдЯ्рд░िрдХ рдХा рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдХрд░ें।

рд╕ूрдд्рд░ 5: рд╕рдордп рдк्рд░рдмंрдзрди (Time Management)

​150 рдоिрдирдЯ, 150 рд╕рд╡ाрд▓। рдпाрдиी 1 рд╕рд╡ाрд▓ рдХे рд▓िрдП 1 рдоिрдирдЯ।

рд▓ेрдХिрди рдЧрдж्рдпांрд╢ рдФрд░ рдЧрдгिрдд рд╕рдордп рдЦाрддे рд╣ैं।

  • рдоेрд░ी рд╕рд▓ाрд╣: рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े CDP рдФрд░ рд╣िंрджी/рд╕ंрд╕्рдХृрдд рдХрд░ें। рдпे рдХрдо рд╕рдордп рд▓ेрддे рд╣ैं।
  • ​рдЧрдгिрдд рдХो рдЕंрдд рдХे рд▓िрдП рди рдЫोреЬें, рдкрд░ рдмीрдЪ рдоें рдЕрдЯрдХें рднी рдирд╣ीं।
  • ​рдХिрд╕ी рдПрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдкрд░ рджिрд▓ рд▓рдЧा рдХрд░ рдордд рдмैрда рдЬाрдиा। рдЕрдЧрд░ рдирд╣ीं рдЖ рд░рд╣ा, рддो рдЖрдЧे рдмреЭो।



рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖: рдЖрдк рд╢िрдХ्рд╖рдХ рд╣ैं, рдФрд░ рдЖрдк рдмेрд╣рддрд░ीрди рд╣ैं!

​рджोрд╕्рддों, рдЕंрдд рдоें рдмрд╕ рдЗрддрдиा рдХрд╣ूँрдЧा—

CTET рдХोрдИ рдкрд╣ाреЬ рдирд╣ीं рд╣ै। рдпрд╣ рд╕िрд░्рдл рдпрд╣ рдкрд░рдЦрддा рд╣ै рдХि рдЖрдк рдмрдЪ्рдЪों рд╕े рдХिрддрдиा рдк्рдпाрд░ рдХрд░рддे рд╣ैं рдФрд░ рдЙрди्рд╣ें рдХिрддрдиा рд╕рдордЭрддे рд╣ैं।

​рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рдПрдХ рд╕рдХाрд░ाрдд्рдордХ рд╕ोрдЪ (Positive Mindset) рдХे рд╕ाрде рдПрдЧ्рдЬाрдо рд╣ॉрд▓ рдоें рдЬाрдПंрдЧे, рддो рдпрдХीрди рдоाрдиिрдП, рдЖрдкрдХो рдкाрд╕ рд╣ोрдиे рд╕े рдХोрдИ рдирд╣ीं рд░ोрдХ рд╕рдХрддा।

​рдЗрд╕ рдХ्рд╡िрдЬ рдХो рдПрдХ рдмाрд░ рдирд╣ीं, рджो рдмाрд░ рд╣рд▓ рдХрд░ें।

рдЕрдкрдиे рджोрд╕्рддों рдХे рд╕ाрде рд╢ेрдпрд░ рдХрд░ें рдФрд░ рджेрдЦें рдХि рдХिрд╕рдХे рдХिрддрдиे рдиंрдмрд░ рдЖрддे рд╣ैं।

​рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдХे рдорди рдоें рдХोрдИ рднी рд╕рд╡ाрд▓ рд╣ै, рддो рдиीрдЪे рдХрдоेंрдЯ рдмॉрдХ्рд╕ рдоें рдкूрдЫें рдпा рд╣рдоाрд░े рд╡्рд╣ाрдЯ्рд╕рдПрдк рдЧ्рд░ुрдк рдоें рдЬुреЬें। рдоैं рд╣рдоेрд╢ा рдЖрдкрдХे рд╕ाрде рд╣ूँ।

рдкрдв़рддे рд░рд╣िрдпे, рдоुрд╕्рдХुрд░ाрддे рд░рд╣िрдпे рдФрд░ рдЕрдкрдиी рдоंрдЬिрд▓ рдХी рддрд░рдл рдмреЭрддे рд░рд╣िрдпे!

рд╢ुрднрдХाрдордиाрдПं! ЁЯМЯ

рдЯिрдк्рдкрдгिрдпाँ

рдЗрд╕ рдм्рд▓ॉрдЧ рд╕े рд▓ोрдХрдк्рд░िрдп рдкोрд╕्рдЯ

UPTET Hindi Top 100 PYQ 2026 | UPTET рд╣िрди्рджी рд╡्рдпाрдХрд░рдг рд╡ рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдХे рд░ाрдордмाрдг рдк्рд░рд╢्рди - SK SACHIN CLASSES

рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк UPTET рдпा Super TET рдХी рддैрдпाрд░ी рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं, рддो рд╣िрди्рджी (Hindi) рдПрдХ рдРрд╕ा рд╕्рдХोрд░िंрдЧ рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬो рдЖрдкрдХा рд╕िрд▓ेрдХ्рд╢рди рдкрдХ्рдХा рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै। рдЕрдХ्рд╕рд░ рджेрдЦा рдЧрдпा рд╣ै рдХि рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдкुрд░ाрдиे рдк्рд░рд╢्рди (PYQ) рд╣ी рдмाрд░-рдмाрд░ рд░िрдкीрдЯ рд╣ोрддे рд╣ैं рдпा рдЙрди्рд╣ीं рдХे рдХॉрди्рд╕ेрдк्рдЯ рдкрд░ рдирдП рдк्рд░рд╢्рди рдмрдирддे рд╣ैं। рдЗрд╕ीрд▓िрдП рдЖрдЬ рд╣рдо рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рд╣ैं UPTET рд╣िрди्рджी рд╡्рдпाрдХрд░рдг рдФрд░ рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдХे рдЯॉрдк 100 'рд░ाрдордмाрдг' рдк्рд░рд╢्рди । рдЗрди рдк्рд░рд╢्рдиों рдХे рд╕ाрде рджी рдЧрдИ 'рд╡िрд╕्рддृрдд рд╡्рдпाрдЦ्рдпा' рдХो рдЬрд░ूрд░ рдкрдв़ें। рддो рдЪрд▓िрдП, рдмिрдиा рдХिрд╕ी рджेрд░ी рдХे рд╢ुрд░ू рдХрд░рддे рд╣ैं! ЁЯСЗ

UPTET CDP Most Important Question 2026 | UPTET рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ Top 100 PYQ рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╕рд╣िрдд - SK SACHIN CLASSES

рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рд╢िрдХ्рд╖рдХ рднрд░्рддी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (UPTET/CTET) рдоें рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ рдПрд╡ं рд╢िрдХ्рд╖ाрд╢ाрд╕्рдд्рд░ (CDP) рдПрдХ рдРрд╕ा рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рдкूрд░े рдоें рд╕े рдкूрд░े рдиंрдмрд░ рд▓ाрдП рдЬा рд╕рдХрддे рд╣ैं, рдмрд╢рд░्рддे рдЖрдкрдХे рдХॉрди्рд╕ेрдк्рдЯ्рд╕ рдХ्рд▓िрдпрд░ рд╣ों। рдЖрдЬ рд╣рдо рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рд╣ैं CDP рдХे рдЯॉрдк 100 рдРрд╕े PYQ (рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рди) рдЬो рд╣рд░ рдмाрд░ рдПрдЧ्рдЬाрдо рдоें рдШुрдоा-рдлिрд░ा рдХрд░ рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рдЗрди рдк्рд░рд╢्рдиों рдХे рд╕ाрде рджी рдЧрдИ 'рд╡िрд╕्рддृрдд рд╡्рдпाрдЦ्рдпा' рдХो рдЬрд░ूрд░ рдкрдв़ें, рдХ्рдпोंрдХि рдЕрд╕рд▓ी рд╕рд╡ाрд▓ рд╡рд╣ीं рд╕े рдмрдирддे рд╣ैं। рддो рдЪрд▓िрдП рдЕрдкрдиी рддैрдпाрд░ी рдХो рдзाрд░ рджेрддे рд╣ैं! ЁЯСЗ

UPTET Bal Vikas Chapter 1: рд╡िрдХाрд╕ рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा (Concept of Development) | Child Development Complete Notes in Hindi for UPTET & CTET

  ​ UPTET рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ (CDP) рдЕрдз्рдпाрдп-1: рд╡िрдХाрд╕ рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा рдПрд╡ं рдЕрдзिрдЧрдо рд╕े рд╕ंрдмंрдз (рд╡िрд╕्рддृрдд рдиोрдЯ्рд╕) ​рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों, SK Sachin Classes рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рдпрджि рдЖрдк UPTET, CTET рдпा Super TET рдХी рддैрдпाрд░ी рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं, рддो рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ рдПрд╡ं рд╢िрдХ्рд╖рдг рд╡िрдзि (Child Development and Pedagogy) рд╡рд╣ рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬो рдЖрдкрдХे рдЪрдпрди рдоें рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рднूрдоिрдХा рдиिрднाрддा рд╣ै। ​рдЖрдЬ рд╣рдо рдмाрд▓ рд╡िрдХाрд╕ рдХे рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдФрд░ рдкрд╣рд▓े рдЕрдз्рдпाрдп рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं। рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рд╣рдо "рд╡िрдХाрд╕ рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा" (Concept of Development) рдХो рдЗрддрдиी рдЧрд╣рд░ाрдИ рдФрд░ рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╕े рд╕рдордЭेंрдЧे рдХि рдЖрдкрдХो рдХिрд╕ी рдФрд░ рдХिрддाрдм рдХी рдЬрд░ूрд░рдд рдирд╣ीं рдкрдб़ेрдЧी। рд╣рдордиे рдЗрд╕ рдиोрдЯ्рд╕ рдХो UPTET рдХे рдирд╡ीрдирддрдо рд╕िрд▓ेрдмрд╕ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рддैрдпाрд░ рдХिрдпा рд╣ै। ​ 1. рд╡िрдХाрд╕ рдХा рдЕрд░्рде (Meaning of Development) ​рд╕ाрдоाрди्рдп рднाрд╖ा рдоें рд╣рдо 'рд╡िрдХाрд╕' рдХा рдЕрд░्рде 'рдмрдв़рдиे' рдпा 'рдЕрдзिрдХ рд╣ोрдиे' рд╕े рд▓рдЧाрддे рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди рдордиोрд╡िрдЬ्рдЮाрди (Psychology) рдоें рд╡िрдХाрд╕ рдХा рдЕрд░्рде рдмрд╣ुрдд рд╡्рдпाрдкрдХ рд╣ै। ​ рд╡िрдХाрд╕ (Development) рдПрдХ рдРрд╕ी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рд╣ै рдЬो рд╕рддрдд (Continuous) рдЪрд▓рддी рд░рд╣рддी рд╣ै। рдпрд╣ рдЧрд░्рднрдзाрд░рдг (Conception) рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ोрдХрд░ рдоृрдд्рдпुрдкрд░्рдпंрдд (Till Death) рдЪрд▓рддी рд╣ै। рд╡िрдХाрд╕ рдХेрд╡рд▓ рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рдирд╣ीं рд╣ोрдд...

UPTET SST most important top 100 PYQ in Hindi

  рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! ​ SK SACHIN CLASSES рдХे рдЗрд╕ рдирдП рдФрд░ рдмेрд╣рдж рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдм्рд▓ॉрдЧ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рдЖрдкрдХा рдмрд╣ुрдд-рдмрд╣ुрдд рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। ​рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рднी UPTET рдкेрдкрд░-2 рдХी рддैрдпाрд░ी рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдЕрдз्рдпрдпрди (SST) рд╡िрд╖рдп рдоें 60 рдоें рд╕े рдмेрд╣рддрд░ीрди рдЕंрдХ рд╣ाрд╕िрд▓ рдХрд░рдиा рдЪाрд╣рддे рд╣ैं, рддो рдЖрдк рдмिрд▓्рдХुрд▓ рд╕рд╣ी рдЬрдЧрд╣ рдкрд░ рдЖрдП рд╣ैं। рдХिрд╕ी рднी рд╢िрдХ्рд╖рдХ рднрд░्рддी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (рдЬैрд╕े UPTET, CTET рдпा Super TET) рдоें рд╕рдлрд▓рддा рдкाрдиे рдХा рд╕рдмрд╕े рдЕрдЪूрдХ рддрд░ीрдХा рд╣ोрддा рд╣ै— рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рдиों (PYQs) рдХा рдЕрдЪ्рдЫे рд╕े рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХрд░рдиा। рдХрдИ рдмाрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдкुрд░ाрдиे рдк्рд░рд╢्рди рд╣ी рд╕ीрдзे рддौрд░ рдкрд░ рд░िрдкीрдЯ рд╣ो рдЬाрддे рд╣ैं। ​рдЗрд╕ी рдмाрдд рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрддे рд╣ुрдП, рдЖрдЬ рдХे рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рдоैं рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рд▓ेрдХрд░ рдЖрдпा рд╣ूँ UPTET SST рдХे рдЯॉрдк 100 рд╕рдмрд╕े рдЬ्рдпाрджा рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдмрд╣ुрд╡िрдХрд▓्рдкीрдп рдк्рд░рд╢्рди (Most Important PYQs) । ​рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдХी рд╕рдмрд╕े рдЦाрд╕ рдмाрдд рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдЗрд╕рдоें рдХेрд╡рд▓ рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рд╣ी рдирд╣ीं рдмрддाрдпा рдЧрдпा рд╣ै, рдмрд▓्рдХि рд╣рд░ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рдиीрдЪे рдмिрд▓्рдХुрд▓ рд╕рд░рд▓ рднाрд╖ा рдоें рдЙрд╕рдХी 'рд╡िрд╕्рддृрдд рд╡्рдпाрдЦ्рдпा' рднी рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдЗрд╕рд╕े рдЖрдкрдХो рдЪीрдЬों рдХो рд░рдЯрдиा рдирд╣ीं рдкрдб़ेрдЧा рдФрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рд╢्рди рдеोрдб़ा рдШुрдоाрдХрд░ рднी рдкूрдЫा рдЬाрдП, рддो рдЖрдк рдЖрд╕ाрдиी рд╕े рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдкрд╣рдЪाрди рд▓ेंрдЧे рдФрд░ рдЖрдкрдХे рдиंрдмрд░ рдкрдХ्рдХे рд╣ो рдЬाрдПंрдЧे। ​рддो рдЪрд▓िрдП, рдмिрдиा рд╕рдо...

UPTET Hindi Chapter 1: рд╣िंрджी рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा (рд╕्рд╡рд░ рдПрд╡ं рд╡्рдпंрдЬрди) | 2000+ Words рд░ाрдордмाрдг рдиोрдЯ्рд╕ & 50 MCQ (SK SACHIN CLASSES)

  ​⭐ рдЕрдз्рдпाрдп 01 : рд╣िंрджी рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा (рд╕्рд╡рд░ рдПрд╡ं рд╡्рдпंрдЬрди) - UPTET рд░ाрдордмाрдг рдорд╣ा-рдПрдкिрд╕ोрдб ⭐ ​ SK SACHIN CLASSES рд╕्рдкेрд╢рд▓: рднाрд╡ी рд╢िрдХ्рд╖рдХों! рд╣िं рджी рд╡्рдпाрдХрд░рдг рдХी рдиींрд╡ 'рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा' рдкрд░ рд╣ी рдЯिрдХी рд╣ै। рд╢िрдХ्рд╖рдХ рдкाрдд्рд░рддा рдкрд░ीрдХ्рд╖ा (UPTET рдФрд░ CTET) рдХे рджोрдиों рд╕्рддрд░ों (Primary & Junior) рдоें рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा рд╕े рдХрдо рд╕े рдХрдо 3 рд╕े 4 рдк्рд░рд╢्рди рдиिрд╢्рдЪिрдд рд░ूрдк рд╕े рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рд╡рд░्рдгों рдХे рдЙрдЪ्рдЪाрд░рдг рд╕्рдеाрди, рдЕрд▓्рдкрдк्рд░ाрдг-рдорд╣ाрдк्рд░ाрдг, рдФрд░ рдЕрдШोрд╖-рд╕рдШोрд╖ рдоें рдЫाрдд्рд░ рдЕрдХ्рд╕рд░ рдн्рд░рдоिрдд рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЗрд╕ 2000+ рд╢рдм्рджों рдХे рд╡िрд╕्рддृрдд рд░ाрдордмाрдг рд▓ेрдЦ рдоें рд╣рдо рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा рдХा рдРрд╕ा 'рдкोрд╕्рдЯрдоाрд░्рдЯрдо' рдХрд░ेंрдЧे рдХि рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЖрдкрдХा рдПрдХ рднी рдк्рд░рд╢्рди рдЧрд▓рдд рдирд╣ीं рд╣ोрдЧा। ​⭐ 1. рд╡рд░्рдг рдФрд░ рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा (Varna and Varnamala) рдХा рдЕрд░्рде ​⭐ рдз्рд╡рдиि (Sound): рднाрд╖ा рдХी рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯी рдоौрдЦिрдХ рдЗрдХाрдИ рдз्рд╡рдиि рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै। ​⭐ рд╡рд░्рдг (Letter): рднाрд╖ा рдХी рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯी рд▓िрдЦिрдд рдЗрдХाрдИ рдЬिрд╕рдХे рдФрд░ рдЯुрдХрдб़े (рдЦंрдб) рдирд╣ीं рдХिрдП рдЬा рд╕рдХрддे, рдЙрд╕े 'рд╡рд░्рдг' рдХрд╣рддे рд╣ैं (рдЬैрд╕े- рдЕ, рдХ्, рдЦ्)। ​⭐ рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा: рд╡рд░्рдгों рдХे рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдФрд░ рдХ्рд░рдордмрдж्рдз рд╕рдоूрд╣ рдХो 'рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा' (Alphabet) рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै। ​⭐ рдХुрд▓ рд╡рд░्рдг: рд╣िंрджी рд╡рд░्рдгрдоाрд▓ा рдоें рдХुрд▓ 52 рд╡рд░्рдг рд╣ोрддे рд╣ैं (11 рд╕्рд╡рд░ + 2 рдЕрдпोрдЧрд╡ाрд╣ + 33 рдоूрд▓ рд╡्...

UPTET EVS Top 100 Questions 2026 | рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди рдХे рд░ाрдордмाрдг PYQ - SK SACHIN CLASSES

рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рд╢िрдХ्рд╖рдХ рднрд░्рддी (UPTET 2026 рдФрд░ Super TET) рдоें рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) рдПрдХ рдРрд╕ा рд╡िрд╖рдп рд╣ै рдЬिрд╕рдоें рднूрдЧोрд▓, рд╡िрдЬ्рдЮाрди, рд╕ंрд╡िрдзाрди рдФрд░ рдпूрдкी рд╕्рдкेрд╢рд▓ рд╕рдм рдХुрдЫ рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ोрддा рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рдЗрд╕рдоें 30/30 рдХा рд╕्рдХोрд░ рдХрд░рдиा рдЪाрд╣рддे рд╣ैं, рддो рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдк्рд░рд╢्рди (PYQ) рдФрд░ рд╕ंрднाрд╡िрдд рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕ рдмрд╣ुрдд рдЬрд░ूрд░ी рд╣ै। рдЖрдЬ рд╣рдо рдЖрдкрдХे рд▓िрдП UPTET EVS рдХे рдЯॉрдк 100 рд░ाрдордмाрдг рдк्рд░рд╢्рди рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рд╣ैं। рд╣рд░ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рдиीрдЪे рджी рдЧрдИ 'рд╡्рдпाрдЦ्рдпा' рдФрд░ 'рдЬाрджुрдИ рдЯ्рд░िрдХ्рд╕' рдХो рдЬрд░ूрд░ рдиोрдЯ рдХрд░ें, рдХ्рдпोंрдХि рдЕрд╕рд▓ी рд╕рд╡ाрд▓ рд╡рд╣ीं рд╕े рдмрдирддे рд╣ैं। рдЪрд▓िрдП рд╢ुрд░ू рдХрд░рддे рд╣ैं! ЁЯСЗ

UPTET 2026 рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) Chapter 1: рдкрд░िрд╡ाрд░ (Family) рдПрд╡ं рдоिрдд्рд░ | SK SACHIN CLASSES

  ​ЁЯМЯ UPTET 2026: рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS) рдЕрдз्рдпाрдп 1 - рдкрд░िрд╡ाрд░ (Family) (рд╡िрд╕्рддृрдд рдиोрдЯ्рд╕) ЁЯМЯ ​рджोрд╕्рддों, SK SACHIN CLASSES рдХे рд╢िрдХ्рд╖ा рдоंрдЪ рдкрд░ рдЖрдкрдХा рдмрд╣ुрдд-рдмрд╣ुрдд рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै! рдЖрдЬ рд╕े рд╣рдо UPTET (Paper 1) рдХे рд▓िрдП рд╕рдмрд╕े рд╕्рдХोрд░िंрдЧ рдФрд░ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡िрд╖рдп рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдЕрдз्рдпрдпрди (EVS - Environmental Studies) рдХी рд╢ाрдирджाрд░ рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХрд░рдиे рдЬा рд░рд╣े рд╣ैं। ​рд╣рдоाрд░ी рдХिрддाрдм рдХी рд╡िрд╖рдп-рд╕ूрдЪी рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╣рдоाрд░ा рдкрд╣рд▓ा рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै— "рдкрд░िрд╡ाрд░ (Family)" । UPTET рдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рд╣рд░ рд╕ाрд▓ 'рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рдк्рд░рдХाрд░', 'рдмाрд▓ рд╡िрд╡ाрд╣ (рд╢ाрд░рджा рдПрдХ्рдЯ)' рдФрд░ 'рджрд╣ेрдЬ рдк्рд░рдеा' рд╕े рдЬुрдб़े рд╕ीрдзे рддрде्рдп рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рдмрдЪ्рдЪा рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓े рдЕрдкрдиे рдкрд░िрд╡ाрд░ рд╕े рд╣ी рд╕ीрдЦрдиा рд╢ुрд░ू рдХрд░рддा рд╣ै, рдЗрд╕рд▓िрдП рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рднी 'рдкрд░िрд╡ाрд░' рд╕े рд╣ी рд╣ोрддी рд╣ै। рдЖрдЗрдП, рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдХे рд╣рд░ рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдмिंрджु рдХो рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдЖрд╕ाрди рднाрд╖ा рдоें рд╕рдордЭрддे рд╣ैं। ​ЁЯФ╣ 1. 'рдкрд░िрд╡ाрд░' рдХा рдЕрд░्рде рдФрд░ рдЙрдд्рдкрдд्рддि (Meaning & Origin) ​рдордиुрд╖्рдп рдПрдХ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдк्рд░ाрдгी рд╣ै рдФрд░ 'рдкрд░िрд╡ाрд░' рд╕рдоाрдЬ рдХी рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯी рдФрд░ рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЗрдХाрдИ (Unit) рд╣ै। ​ UPTET рдлैрдХ्рдЯ: рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рдХे рд╢рдм्рдж 'Family' рдХी рдЙрдд्рдкрдд्рддि рд▓ैрдЯिрди рднाрд╖ा рдХे рд╢рдм्рдж 'Famulus...

UPTET Maths Paper 1: рдЕрдз्рдпाрдп 17 - рдЖँрдХрдб़ों рдХा рдк्рд░рд╕्рддुрддीрдХрд░рдг рдПрд╡ं рдиिрд░ूрдкрдг (Data Interpretation)

UPTET Maths: рдЕрдз्рдпाрдп 17 - рдЖँрдХрдб़ों рдХा рдк्рд░рд╕्рддुрддीрдХрд░рдг рдПрд╡ं рдиिрд░ूрдкрдг рдк्рд░िрдп рдЫाрдд्рд░ों, SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। UPTET 2026 рдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें 'рдЖँрдХрдб़ों рдХा рдиिрд░ूрдкрдг (Data Representation)' рдПрдХ рдмрд╣ुрдд рд╣ी рд╕्рдХोрд░िंрдЧ рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै। рдЗрд╕рдоें рдЖрдкрдХो рдПрдХ рдЪिрдд्рд░, рдЧ्рд░ाрдл рдпा рдЯेрдмрд▓ рджी рдЬाрддी рд╣ै рдФрд░ рдЙрд╕ी рдХो рджेрдЦрдХрд░ $ 2-3 $ рдк्рд░рд╢्рдиों рдХे рдЙрдд्рддрд░ рджेрдиे рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЗрд╕рдоें рдХुрдЫ рднी рд░рдЯрдиा рдирд╣ीं рд╣ोрддा, рдмрд╕ рдЧ्рд░ाрдл рдХो рд╕рд╣ी рддрд░ीрдХे рд╕े 'рдкрдв़рдиा' рдЖрдиा рдЪाрд╣िрдП। рдЖрдЗрдП рдЗрд╕े рдмिрд▓्рдХुрд▓ рд╕рд░рд▓ рднाрд╖ा рдоें рд╕рдордЭрддे рд╣ैं। 1. рд╕ाрд░рдгीрдХрд░рдг (Tabulation / Data Table) рдЬрдм рдЖँрдХрдб़ों рдХो рдкंрдХ्рддिрдпों (Rows) рдФрд░ рд╕्рддंрднों (Columns) рдоें рд╕рдЬाрдХрд░ рд░рдЦा рдЬाрддा рд╣ै, рддो рдЙрд╕े рд╕ाрд░рдгी рдХрд╣рддे рд╣ैं। рдЗрд╕рдоें рдЖрдкрдХो рдХेрд╡рд▓ рд╕ंрдЦ्рдпाрдУं рдХो рдвूँрдврдХрд░ рдЬोрдб़рдиा, рдШрдЯाрдиा рдпा рдк्рд░рддिрд╢рдд рдиिрдХाрд▓рдиा рд╣ोрддा рд╣ै। рдЙрджाрд╣рд░рдг 1: рдПрдХ рд╕्рдХूрд▓ рдоें рдХрдХ्рд╖ा 1 рд╕े 5 рддрдХ рдХे рдЫाрдд्рд░ों рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ै: рдХрдХ्рд╖ा 1: $ 40 $ рдХрдХ्рд╖ा 2: $ 35 $ рдХрдХ्рд╖ा 3: $ 45 $ рдХрдХ्рд╖ा 4: $ 30 $ рдХрдХ्рд╖ा 5: $ 50 $ рдк्рд░рд╢्рди: рдХрдХ्рд╖ा 3 рдФрд░ 5 рдХे рдЫाрдд्рд░ों рдХी рдХुрд▓ рд╕ंрдЦ्рдпा, рдХрдХ्рд╖ा 1 рдФрд░ 4 рдХे рдЫाрдд्рд░ों рдХी рдХुрд▓ рд╕ंрдЦ्рдпा рд╕े рдХिрддрдиी рдЕрдзिрдХ рд╣ै? рд╣рд▓: ЁЯСЙ рдХрдХ्рд╖ा 3 ...

UPTET SST Paper 2 Most Important PYQ in Hindi | Top 100 Questions

UPTET SST Top 50 Important PYQs in Hindi (рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╕рд╣िрдд) – SK SACHIN CLASSES ​рдирдорд╕्рдХाрд░ рджोрд╕्рддों! SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк UPTET Paper-2 (рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдЕрдз्рдпрдпрди/SST) рдХी рддैрдпाрд░ी рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं, рддो рдпрд╣ рдкोрд╕्рдЯ рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рд░ाрдордмाрдг рд╕ाрдмिрдд рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рд╣ै। ​рдЗрд╕ рдкोрд╕्рдЯ рдоें рд╣рдо рдЖрдкрдХे рд▓िрдП рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рд╣ैं UPTET SST рдХे рдЯॉрдк 50 рдкिрдЫрд▓े рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдЕрддि рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдк्рд░рд╢्рди (PYQs) , рд╡ो рднी рд╡िрд╕्рддृрдд рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдХे рд╕ाрде। рдпे рдк्рд░рд╢्рди рдмाрд░-рдмाрд░ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдкूрдЫे рдЬाрддे рд╣ैं। рддो рдЪрд▓िрдП рд╢ुрд░ू рдХрд░рддे рд╣ैं! рдк्рд░рд╢्рди 1. рд╣рдб़рдк्рдкा рд╕рдн्рдпрддा рдХी рдЦोрдЬ рдХिрд╕рдиे рдХी рдеी? (A) рд░ाрдЦाрд▓рджाрд╕ рдмрдирд░्рдЬी |  (B) рджрдпाрд░ाрдо рд╕ाрд╣рдиी |  (C) рд╕рд░ рдЬॉрди рдоाрд░्рд╢рд▓ |  (D) рдП. рдХрдиिंрдШрдо рдЙрдд्рддрд░: (B) рджрдпाрд░ाрдо рд╕ाрд╣рдиी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा: рд╣рдб़рдк्рдкा рд╕рдн्рдпрддा рдХी рдЦोрдЬ 1921 рдоें рджрдпाрд░ाрдо рд╕ाрд╣рдиी рдиे рдХी рдеी। рдпрд╣ рд╕्рдерд▓ рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдкंрдЬाрдм рдк्рд░ांрдд рдоें рд░ाрд╡ी рдирджी рдХे рддрдЯ рдкрд░ рд╕्рдеिрдд рд╣ै। ​ рдк्рд░рд╢्рди 2. 'рд╕рдд्рдпрдоेрд╡ рдЬрдпрддे' рд╢рдм्рдж рдХрд╣ाँ рд╕े рд▓िрдпा рдЧрдпा рд╣ै? (A) рдоुंрдбрдХोрдкрдиिрд╖рдж |  (B) рдЛрдЧ्рд╡ेрдж |  (C) рд░ाрдоाрдпрдг |  (D) рднрдЧрд╡рдж्рдЧीрддा рдЙрдд्рддрд░: (A) рдоुंрдбрдХोрдкрдиिрд╖рдж рд╡्рдпाрдЦ्рдпा: рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЖрджрд░्рд╢ рд╡ाрдХ्рдп 'рд╕рдд्рдпрдоेрд╡ рдЬрдпрддे' (рд╕рдд्рдп рдХी рд╣ी рдЬीрдд рд╣ोрддी рд╣ै) рдоुंрдбрдХोрдкрдиिрд╖рдж рд╕े...

UPTET Maths Paper 1: рд╕ाрдзाрд░рдг рдм्рдпाрдЬ (Simple Interest) - Notes, Formulas & Tricks in Hindi

UPTET Maths: рдЕрдз्рдпाрдп 8 - рд╕ाрдзाрд░рдг рдм्рдпाрдЬ (Simple Interest) рдХा рд╕рдо्рдкूрд░्рдг рдЕрдз्рдпрдпрди рдк्рд░िрдп рдЫाрдд्рд░ों, SK SACHIN CLASSES рдоें рдЖрдкрдХा рд╕्рд╡ाрдЧрдд рд╣ै। UPTET 2026 рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП 'рд╕ाрдзाрд░рдг рдм्рдпाрдЬ (Simple Interest)' рдПрдХ рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЕрдз्рдпाрдп рд╣ै। рд╕ाрдзाрд░рдг рдм्рдпाрдЬ рдХी рдЦाрд╕िрдпрдд рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдпрд╣ рд╣рд░ рд╕ाрд▓ рд╕рдоाрди рд░рд╣рддा рд╣ै (рдпрд╣ рдХрднी рдирд╣ीं рдмрджрд▓рддा, рдЬрдм рддрдХ рдХि рджрд░ рдпा рдоूрд▓рдзрди рди рдмрджрд▓े)। рдЖрдЬ рд╣рдо рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдХे рдмेрд╕िрдХ рд╕ूрдд्рд░ों рд╕े рд▓ेрдХрд░ "рдзрди рдХे рдХрдИ рдЧुрдиा рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े" рдПрдбрд╡ांрд╕ рдк्рд░рд╢्рдиों рдХी рд╢ॉрд░्рдЯ рдЯ्рд░िрдХ्рд╕ рд╕ीрдЦेंрдЧे। 1. рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╢рдм्рджाрд╡рд▓ी (Important Terms) рдоूрд▓рдзрди (Principal - P): рд╡рд╣ рдзрди рдЬो рдЙрдзाрд░ рд▓िрдпा рдпा рджिрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рдпा рдмैंрдХ рдоें рдЬрдоा рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдЗрд╕े рд╣рдоेрд╢ा $100\%$ рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै। рджрд░ (Rate - R): $100$ рд░ुрдкрдпे рдкрд░ $1$ рд╡рд░्рд╖ рдоें рдоिрд▓рдиे рд╡ाрд▓ा рдм्рдпाрдЬ। рдЗрд╕े рдк्рд░рддिрд╢рдд ($\%$) рдоें рджрд░्рд╢ाрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рд╕рдордп (Time - T): рдЬिрддрдиे рд╕рдордп рдХे рд▓िрдП рдзрди рдЙрдзाрд░ рджिрдпा рдЬाрддा рд╣ै (рд╡рд░्рд╖ों рдоें)। рд╕ाрдзाрд░рдг рдм्рдпाрдЬ (Simple Interest - SI): рдЙрдзाрд░ рд▓िрдП рдЧрдП рдзрди рдкрд░ рдЪुрдХाрдпा рдЧрдпा рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдкैрд╕ा। рдоिрд╢्рд░рдзрди (Amount - A): рдоूрд▓рдзрди рдФрд░ рдм्рдпाрдЬ рдХा рдХुрд▓ рдпोрдЧ। (рдоिрд╢्рд░рдзрди = рдоूрд▓рдзрди + рдм्рдпाрдЬ) 2. рдмे...
Home | About Us | Contact Us | Privacy Policy | Terms and Conditions | Disclaimer
⇨ рдЧ्рд░ुрдк рдоें рдЬुреЬें WhatsApp